شنبه ٠٤ آذر ١٣٩٦
از فرمايشات گهربار حضرت رسول اكرم (ص ) در خصوص مداومت بر نماز جماعت / وَ مَن لزم جَماعَه المُسْلِمين حُرِمَتْ عَلَيْهِم غَيبَتُهُ وَ ثبتت عَدالَتُه / كسي كه بر نماز جماعت مداومت داشته باشد، غيبت او بر مسلمانان حرام وعدالتش ثابت مي شود .

منو اصلی
ساعت
شنبه ٠٤ آذر ١٣٩٦
تقویم
اخبار
کارگاه آموزشی علوم طبیعی در قرآن: اهمیت آموزش آن در مدارس

کارگاه یک روزه "علوم طبیعی در قرآن: اهمیت آموزش آن در مدارس" روز شنبه (19 ماه مه) در موسسه بین المللی فرهنگ و تمدن اسلامی (ISTAC)، وابسته به دانشگاه بین المللی اسلامی مالزی برگزار شد.

 بنا به این گزارش، هدف از برگزاری این کارگاه که با حضور جمعی از اساتید موسسه ایستک، معلم ها و دبیران دروس فیزیک و شیمی دبیرستان ها و نیز برخی از دانشجویان این موسسه برگزار شد، بررسی مسائل علوم طبیعی در قرآن و آشنایی با مفهوم "علم توحیدی" و نیز تاکید بر تاثیرات مثبت تطبیق علم مدرن با جهان بینی توحیدی در آموزش به دانش آموزان دبیرستانی بود.
سخنران اصلی مراسم دکتر آگوس پوروانتو، فیزیکدان اندونزیایی الاصل و محقق برجسته دانشگاه هیروشیما ژاپن و نویسنده چندین مقاله معتبر علمی در مجله های معروف فیزیک دنیا بود.
قبل از شروع این کارگاه آموزشی، پروفسور حسن احمد ابراهیم، رئیس موسسه ISTAC در سخنان کوتاهی به تبیین نسبت علم و دین پرداخت. وی با اشاره به امکان تطبیق علم مدرن با علم توحیدی گفت: هرچند که از ابتدای تاریخ علم مدرن محققان، فیلسوفان و دانشمندان زیادی گفته اند که علم و دیدن هرگز با هم یکی نخواهند شد و برای پیشرفت و عمیق شدن در هرکدام از آنها باید این دو حوزه را کاملا از هم تفکیک کرد اما ما اعتقاد داریم که علم مدرن و جهان بینی توحیدی و امکان تطبیق آن نه تنها امکان پذیر است و باعث پیشرفت در هر دو زمینه خواهد شد، بلکه می تواند از بروز فاجعه های تاریخی نیز جلوگیری کند.

 وی همچنین از خدمات دین اسلام در شکل گیری رنسانس و انقلاب صنتعی و عصر طلایی علم اسلامی سخن گفت و ادامه داد: بهترین مثال از علم حقیقی همین است. علم اسلامی درست قبل از رنسانس توانست شالوده از هم پاشیده علم آن دوران را از نو بسازد. حوزه های علمی را از هم تفکیک کند و در هرکدام به پیشرفت های قابل توجهی دست یابد. همین امر پیش زمینه تحقق رنسانس را ایجاد کرد. اما متاسفانه مسلمانان از لزوم هماهنگی علم با توحید غفلت ورزیدند و به صورت افراطی روی تفسیرات شخصی ار دین اصرار ورزیدند. به همین دلیل عصر طلایی علم اسلامی پایان یافت و همانطور که می دانید علم غربی و سکولار هم هرچند به پیشرفت های نظری و تجربی زیادی دست یافت اما فجایع زیادی همچون جنگ جهانی دوم و ساخت بمب اتمی را به وجود آورد. برای این علم اسامی زیادی ساخته اند. علم سکولار، علم ماتریالیستی، علم آتئیستی، علم تجربی یا ... . تنها برای اینکه تن به این واقعیت داده نشود که تفکری و هوش فوق العاده ای در پشت قانون های این جهان وجود دارد.
وی سپس به بیان ایده "اسلامی سازی دانش" از سوی اندیشمندان بنام اسلامی همچون سید حسین نصر، فاروقی و العطاس اشاره و خاطرنشان ساخت که هدف این طرح در واقع انتقاد از علم مدرن و نیز معضلات ناشی از آن بوده است. به گفته وی توجه به حضور نشانه های کیهانی در آیات قرآن و کند و کاو در این آیات می تواند علم را از منحرف شدن باز دارد و خطاهای ما را نشان دهد، نه این که باعث محدود شدن پیشرفت علم شود. علم اسلامی مسیر پیشرفت را روشن می سازد.
پس از این سخنان دکتر محمد کمال حسن، دکتر عبدالله الاحسن، معاون رئیس این موسسه و از اساتید تفکر معاصر اسلامی، در سخنان کوتاهی حاضرین را با پیشینه دکتر پوروانتو و کتاب "آیات کیهانی فراموش شده در قرآن" از نوشته های دکتر پوروانتو که به تازگی منتشر شده است آشنا کرد. همچنین برنامه و زمان بندی سخنرانی برای حاضران اعلام شد.
در ادامه برنامه، دکتر آگوس پوروانتو در دو بخش عمده به بیان سخنرانی پرداخت. بخش اول بر روی لزوم آموزش علم قرآنی در دبیرستان ها و همچنین مروری بر آثار مخرب علم سکولار در دنیا و نه تنها غرب تاکید می کرد.
وی خطاب به معلمین دبیرستان گفت: علم توحیدی فرهنگی است که قبل از ورود به دانشگاه باید در ذهن دانش آموزان شکل بگیرد. آنها باید یاد بگیرند که چگونه مسیر پیشرفت علمی خود را با مسیر درست دینی در یک سو قرار بدهند. جهان بینی قرآنی بر آموزش و یادگیری متمرکز است. قدرت های قرآن در کشف و شهود و نیز چگونگی جستجو درآیات می تواند به یادگیری بهتر روش علمی به دانش آموزان دبیرستانی کمک کند. آثار و نشانه های کیهانی در قرآن بسیار زیاد است. بر اساس کتاب من نزدیک به 800 آیه کیهانی و اشاره مستقیم علمی در قرآن وجود دارد. ما همچنین موظفیم که برای تشویق شدن دانش آموزان به یادگیری علم توحیدی آنها را با الگوهای این حوزه آشنا کنیم. بهترین مثال من پروفسور محمد عبدالسلام فیزیک دان مشهور پاکستانی و برنده جایزه نوبل در فیزیک ذرات است. علم اسلامی نباید تنها بعد از اثبات قوانین و پدیده های علمی به جستجوی نشانه های آنها در قرآن بپردازد. بلکه این اتفاق می توان در جهت معکوس نیز رخ دهد. چنانکه هنگامی که عبدالسلام در جایزه نوبل خود را برای فرمول بندی واحد نیروی هسته ای ضعیف، هسته ای قوی و الکترومغناطیس دریافت می کرد گفت که الهام اصلی پدیده "ضد ماده" را از آیه 49 سوره الذاریات برداشت کرده است. "و من کل شی خلقنا زوجین لعلکم تذکرون" "و از همه چیز به صورت جفت آفریدیم تا برای شما تذکری باشد."
در توضیح این آیه شریفه، دکتر پوروانتو به ترکیب الکترون و پوزیترون که هر دو از ذرات بنیادی هستند اشاره کرد. وقتی یک الکترون و یک پوزیترون با یکدیگر برخورد می کنند یک فوتون که از جنس نور است تولید می شود. این یعنی که پوزیترون درست تمامی خواص ضد الکترون را داراست. اگر هر چیز در دنیا ضدی داشته باشد. پس حتما الکترون یا هر ذره کوچک دیگری هم باید ضد داشته باشد. عبدالسلام با ایمان به این قضیه وجود ضد ماده را اثبات کرد. بعد از مشخص شدن بحث ضد ماده می توان در تئوری بیگ بنگ یا همان نظریه مهبانگ نیاز به وجود خالقی هوشمند در ابتدای انفجار بزرگ را اثبات کرد. اما تا قبل از کشف ضد ماده خلقت از نوعی عدم و بر حسب اتفاق و احتمال آغاز می شده است. این مطلب یعنی هماهنگی معرفت شناسی توحیدی با علم مدرن. چنین تفکری به عقیده دکتر پوروانتو هم فهم تئوری های علمی برای دانش آموزان راحت تر می کند هم آنها را دانشمندانی با روحیه کنجکاوانه و کاوشگرانه بار خواهد آورد.
پوروانتو همچنین در بخشی از سخنانش به اثرات مخرب علم سکولار اشاره کرد و گفت: با وجود اینهمه پیشرفت و وجود این همه نخبه در علم غربی آنها از عم خود خوشحال نیستند. علم غربی نتوانسته شادی معنوی را برای دنیا به ارمغان بیاورد. این مطلب را به سادگی می توان در آمار های جهانی مشاهده کرد. آمار بالای خودکشی و افسردگی، وجود مصرف گرایی افراطی و وجود طبقه های اجتماعی با تفاوت های مالی و رفاهی هنگفت از جمله این مدارک است. البته این مشکل تنها به دنیای غرب مربوط نمی شود. مسلمانان هم به خاطر کج فهمی فقه و تندروی های بیهوده از چرخه سالم زندگی عقب افتاده اند. مصرف گرایی در جامعه مسلمان هم به جایی رسیده که ثروتمندان اموالی را دور می ریزند که فقرا در سطل های زباله به جستجوی آنها می پردازند. ما تغییر کردیم و باید بپذیریم که این تغییر تغییری مثبت نبوده.

همچنین وی در اشاره به فاجعه بار بودن علم سکولار از فاجعه اتمی هیروشیما و ناکازاکی یاد کرد. عملی که به خاطر نادیده گرفتن ساده ترین مفهوم انسانی آثارش هنوز در کشور ژاپن باقی است. این در صورتی است که خداوند در قرآن به ما این اجازه را داده که به جستجو در کوچترین ذرات تا بزرگ ترین آنها بپردازیم و علم را از زمین و آسمان بدست آوریم. این مرز ها حالا گشوده است. از اجسام عظیم می توانیم به تحقیق بر روی ماه و مریخ اشاره کنیم و از اجسام کوچک به آزمایشگاه عظیم سِرن که در زیر زمین است و از پنج کشور اروپایی گذر می کند. در این آزمایشگاه میکروسپوپ هایی به طول 2 کیلومتر وجود دارد که می تواند کوچکترین ذره های کوانتومی را مشاهده کند. کافی است که در هنگام این تحقیق اصل توحید را از یاد نبریم و آن را موازی پیشرفت های مان به کار ببریم.
بخش دوم سخنرانی که بعد از مراسم نماز و نهار برگزار شد به معرفی برخی نشانه های کیهانی در آیات قرآن و نیز پاسخگویی به سئوالات معلمان و دبیران دروس فیزیک، شیمی و دیگر علوم طبیعی در دبیرستان های مالزی اختصاص داشت.
به گفته دکتر پوروانتو، از جمله این نشانه های و شواهدی مربوط به علوم کیهانی در قرآن، آیاتی است که گرد بودن کره زمین و گردش زمین به دور خورشید وجود دارد. به گفته پوروانتو بیش از 40 درصد دانش آموزان ابتدایی ژاپنی فکر می کنند که خورشید دور زمین می گردد. در صورتی که چنین آماری در میان جوامع مسلمان معمولا وجود ندارد. به این خاطر که به خاطر آشنایی به مفهوم قبله و طلوع و غروب خورشید آنها به محض آشنایی با اولین اطلاعات فضایی از نحوه چرخش درست فلک آگاهی پیدا می کنند.
همچنین بنا به سخنان این دانشمند حوزه فیزیک آیات زیادی در زمینه بهداشت و جانور شناسی و گیاه شناسی وجود دارد که مختصرا به برخی از آن ها اشاره شد. از جمله برشمردن خواص عسل در سوره "نحل" و این مطلب که خاصیت شفا بخشی عسل کاملا به اثبات رسیده است. علاوه بر این در سوره نمل بین مورچه ها و مورچه ملکه کاملا تمایز وجود دارد. همچنین نکاتی درباره فواید روزه و وضو مطرح شد.
در پایان سخنرانی نیز دکتر پوروانتو ضمن تشکر از موسسه ایستک به خاطر فرصت پژوهشی که در اختیار وی قرار داده است، کتاب خود را به حاضرین نشان داد و گفت: هرچند اشتراک علم غربی و علم اسلامی این است که هردو بر پایه آزمایش و مشاهده استوار هستند. اما تفاوت عمیقی میان معرفت شناسی و هدف علم علم اسلامی با علم غربی وجود دارد. این همان امر مهم هدفمند بودن آفرینش و معرفت شناسی توحیدی است که باید همواره سرلوحه کار دانشمندان اسلامی باشد. من امیدوارم کتاب من توانسته باشد درک جدیدی از علم توحیدی و چگونگی کارکرد آن ارائه داده باشد. نسل آینده دانش آموزان ما نسل آینده دانشمندن و محققین ما را خواهند ساخت و البته توحید و یگانگی در عناصر سازنده جهان و تفکر ذهنی ما همیشه باید سرلوحه جهان بینی یک انسان دینمدار باشد.
در پایان نیز چند تن از دبیران و معلمان دروس طبیعی همچون فیزیک و شیمی به بیان دیدگاه های خود در ارتباط با چگونگی تطبیق علوم مدرن به علم توحیدی، بویژه قرآن، پرداختند. برخی از این دبیران همچنین دغدغه های خود و نیز چالش هایی را که از سوی دانش آموزانشان در مورد نسبت علم مدرن با دین با آن مواجه شده بودند را با سخنران اصلی این کارگاه و نیز اساتید موسسه بین المللی ایستک در میان گذاشتند.

آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 3950 | بازدید امروز : 61 | کل بازدید : 1182965 | بازدیدکنندگان آنلاين : 5 | زمان بازدید : 1.2344